Apr 30, 2017 Last Updated 3:48 PM, Apr 28, 2017

Wojciech Mościbrodzki - Filozo…

Drodzy Państwo,  Kanał MaxMediaStream (http://maxmediastream.pl/)  na...

Masoński rytuał dostępny dla k…

Wielka Loża Rosji, obediencja  rozpoznawana jako regularna m.in. przez Wiel...

Apel Republikański

Wielki Wschód Francji (Grand Orient de France), Federacja Francuska Zakon...

Jachin i Boaz - znaczenie wyjaśnione filologicznie

Filologiczne wyjaśnienie znaczenia nazw kolumn Jachin i Boaz.

Jak wiemy Jachin i Boaz to nazwy dwóch kolumn, które znajdują się w loży wolnomularskiej i mają szereg wyjaśnień symbolicznych, o czym pisał brat Dawid Steinkeller w doskonałym artykule na swoim blogu, który można znaleźć pod tym linkiem. W niniejszym tekście chciałbym skupić się jednak nad wyjaśnieniem znaczenia tych nazw w sposób nie symboliczny, który jak wiadomo pozwala na szeroką dowolność interpretacji, a pokusić się o wyjaśnienie filologiczne, zająć się możliwymi znaczeniami tych słów w odniesieniu kulturowym w czasie, gdy kompilowane były księgi biblijne oraz podjąć próbę ich analizy na gruncie lingwistycznym.

Nazwy kolumn Boaz i Jachin występują w Biblii w dwóch miejscach:  1Krl, 7:21 oraz 2Krn 3:17.

Jednakże słowa Boaz i Jachin znaleźć możemy również w innych fragmentach tj. kilkakrotnie w księdze Rut, w której słowo Boaz jest imieniem bogatego krewnego Noemi (teściowej Rut), który finalnie pojmuje Rut, imigrantkę ekonomiczną z Moabu za żonę w wyniku intrygi Noemi i starań samego Boaza.  Boaz zatem wraz z Rut stają się pradziadkami Króla Dawida.

W księdze Rodzaju natomiast w rozdziale 46, wersecie 10 poznajemy imiona 6 synów Szimona, wśród których jest też imię Jachin. Tak więc nazwy kolumn są po prostu imionami ludzi ówcześnie żyjących.

Czy w takim razie Chiram z Tyru zbudowawszy obie kolumny nazwał je zwyczajnie imionami, które funkcjonowały w przestrzeni publicznej czasów biblijnych? Możliwe, że tak, choć księga Rut i zaświadczone w niej imię Boaz wydaje się być dziełem stosunkowo późnym. Widać w niej silne wpływy języka aramejskiego, co każe przypuszczać, że została spisana już po najeździe Nabuchodonozora, kiedy to aramejski zaczął szybko wypierać język hebrajski. Była zatem późniejsza, niż opowieść o budowie Świątyni. Niemal na pewno była jednak opowieścią, która funkcjonowała w tamtych czasach i przekazywana była ustnie z pokolenia na pokolenie.  W takim układzie teza, iż imiona Jachin i Boaz były popularne w pewnym horyzoncie czasowym nie jest nieprawdopodobna.

Warto też zastanowić się dlaczego Chiram postanowił zbudować kolumny, które nie miały żadnej funkcji architektonicznej (nie opierał się na nich dach, ani żaden element konstrukcyjny świątyni), ich znaczenie zatem było czysto estetyczne, o czym może świadczyć ich bogate zdobienie i materiał, z którego zostały wykonane, bądź czysto symboliczne, szczególnie że w wizji Ezechiela, w której poświęca on całe cztery rozdziały na szczegółowy opis świątyni i jej otoczenia nie ma słowa o kolumnach. (Ezechiel 40-43)

David Shapira z Uniwersytetu w Hajfie w swojej pracy z 2009 roku zwraca uwagę na fakt, iż w różnych miejscach ówczesnego świata budowa kolumn w świątyniach była dość powszechna. Budowle takie znajdujemy w Pafos, w Egipcie (kolumna na wschodzi poświęcona Ra – bóstwu słońca, na zachodzie poświęcona Atum – bóstwu reprezentującemu zachód słońca) w Babilonii i w Tyrze, z którego przecież pochodził Chiram (1Krl 7:13) –

Czy możliwe zatem, że przypisujemy znaczenie symboliczne wizji artystycznej architekta, który w Jerozolimie projektował budynek mając w pamięci rodzinne strony w dodatku nazywając kolumny popularnymi wówczas imionami, ba imionami przodków króla, który zlecił budowę świątyni?

Shapira przedstawia jeszcze jedną teorię wartą wspomnienia w niniejszym tekście. Jak wiadomo lud Izraela był podzielony na dwa osobne systemy wierzeń. Dzisiaj powiedzielibyśmy, że były to dwa wyznania. Mieszkańcy północy czcili istotę, którą nazywali EL (אל), który to był bogiem patriarchów, podczas gdy mieszkańcy południa czcili istotę, którą nazywali Jahwe (יהוה), która objawiła się Mojżeszowi na Synaju – pominiemy tutaj teorie na temat wokalizacji tetragramu, którą masoreci, niestety pominęli – wszak nie wolno było wymawiać imienia bożego, w związku z czym nie mamy 100% pewności jak należy imię tej istoty prawidłowo wymawiać. Zakładamy zatem, że przyjętą wymową jest Jahwe.  

Te dwa wierzenia, co do zasady monoteistyczne były powodem rozłamu w społeczeństwie Izraela, które trwało aż do upadku Królestwa Północnego (722pne). Król Salomon próbując zjednoczyć społeczeństwo ustanowił szereg instytucji zarządczych podległych  Świątyni (1Krl, rozdział 4). Jednej wspólnej Świątyni. Dwie kolumny mogły zatem być symbolami dwóch odłamów społeczeństwa, dwóch żywych tradycji w ówczesnym Izraelu. Tradycji Jahwistycznej (Jachin) i tradycji Elohistycznej (Boaz).

Wyjaśnienie lingwistyczne

Hebrajskie słowo Jachin  - יכין dla każdego, kto choć trochę zapoznał się z gramatyką języka hebrajskiego natychmiast skojarzy się z rdzeniem כון, odmienionym w imperfectum koniugacji hifil. Rdzeń ten należy do grupy czasowników zarówno ל׳׳ן, jak i ע׳׳ו – jest zatem podwójnie nieregularny, jako że zarówno druga spółgłoska rdzenia, jak i trzecia to odpowiednio ו (waw) i נ (nun) – jego skomplikowana odmiana wygląda w koniugacji Hifil w imperfectum singularis masculinum w trzeciej osobie  następująco: יָכִין

Znaczenie tego rdzenia odmienionego w hifil, która jak wiadomo jest koniugacją kauzatywną (sprawczą)   to: przygotować coś, zapewnić coś, w hitpael z kolei znaczy on przygotować się, w hufal: być przygotowanym.

Tak więc יכין będzie miało znaczenie: on zapewni, on przygotuje, on zapewnia, on przygotowuje – w zależności od aspektu czasowego. W biblii rdzeń ten odmieniony w hifil użyty został też w znaczeniu: utworzyć i pokazać kierunek. Rdzeń ten jest też podstawą dla używanych współcześnie słów נכון (prawda), כיוון (kierunek)

Jachin jako imię człowieka, bądź nazwa kolumny nie musi mieć znaczenia czasownikowego, jednakże jest w identyczny sposób zwokalizowane i rdzeń jest ten sam.

BOAZ בֹּעַז

Znaczenie słowa Boaz w języku hebrajskim jest niejasne. Wzór wokalizacyjny (wzór samogłoskowy) przypomina  odmianę imienia (imię w języku hebrajskim biblijnym to część mowy, jako że trudno mówić o rzeczowniku, przymiotniku i liczebniku jako o oddzielnych częściach mowy ze względu na fakt, że mają one wspólne kategorie gramatyczne rodzaju liczby i stanu) z kategorii qatal tj. trójspółgłoskowych imion z długą samogłoską w pierwszej sylabie, przy czym w każdym miejscu w Biblii, gdzie występuje słowo BOAZ samogłoska „O” zapisana jest przy użyciu znaku cholam,  a nie cholam male, czego spodziewalibyśmy się w tej klasie imion. Ponieważ jednak system punktacji tyberiadzkiej (tekst masorecki, którym się posługujemy dzisiaj to tekst wg szkoły tyberiadzkiej) nie uwzględniał iloczasu samogłosek (uwzględnia tylko  jakość dźwięków) nie da się z całą pewnością powiedzieć, czy oryginalnie było to długie o, czy krótkie o.

Przyimki w języku hebrajskim mogą łączyć się z zaimkami sufigowanymi. W języku hebrajskim zaimki dzierżawcze są formami pisanymi łącznie z wyrazami i stanowią z nimi jedność akcentową, stąd nazwa sufigowane, jako że są po prostu sufiksami dodawanymi na końcu wyrazu.  Zaimkiem sufigowanym trzeciej osoby singularis masculinum jest וֹ (Cholam male)

W związku z tym przyimek בְּ mający znaczenie „w” w połączeniu zaimkiem sufigowanym וֹ stworzy związek בּוֹ, który będzie miał znaczenie „w nim״ i wymawiany będzie: Bo

Z kolei słowo עֹז oznacza siłę, odwagę. Tak więc najprostszym tłumaczeniem tego złożenia byłoby: w nim jest siła. Niejasne tutaj jest przejście samogłoski krótkiej o, zapisanej przez cholam w samogłoskę patach stąd w literaturze przedmiotu tłumaczenie imienia Boaz jest niepewne.

Warto wspomnieć jeszcze o innym znaczeniu rdzenia semickiego  składającego się z liter Bet, Ajin i Zajin, czyli בעז  - w języku arabskim istnieje rdzeń Ba, Ajin, Za بعز, oznaczający: mocny, ostry.

Bibliografia:

  • Witold Tyloch – „Gramatyka języka hebrajskiego”
  • Maciej Tomal – „Język hebrajski biblijny”
  • Shmuel Bolozky – „501 hebrew verbs”
  • Eitan Avneyon – The thesaurus of hebrew language
  • Wilhelm Gesenius – Hebrew Grammar
  • Biblia – Biblia Hebraica Stutgartensia
  • www.hebrew-academy.org.il
  • http://tora.us.fm 

 

MR

Skomentuj

Upewnij się, że uzupełnisz wszystkie pola oznaczone gwiazdką (*). Możesz używać podstawowych znaczników html.

My na Facebooku

Subskrybuj nasz newsletter

Chcesz być na bieżąco z tym, co dzieje się w polskiej i nie tylko masonerii? Zapisz się na newsletter.

Najczęściej czytane

Wielki Wschód Polski 1910-18

13 Lis 2015 historia masonerii

Masoneria Liberalna

08 Lis 2015 masonopedia

Kuba Puchan - To był zamach! -

08 Gru 2016 Z zycia loz RP